Dyrektywa Budynkowa w sprawie charakterystyki energetycznej budynków

Szacowany czas czytania: 8 minut

W poniższym artykule odpowiemy na pytania, jakie niezbędne kroki należy podjąć, aby spełnić wymagania Dyrektywy Budynkowej EPBD.

Dyrektywa Budynkowa EPBD 2024/1275 (Energy Performance of Buildings Directive), w sprawie charakterystyki energetycznej budynków, wprowadza wiele obowiązku na właścicieli budynków komercyjnych. Jest to kluczowy akt prawny Unii Europejskiej, mający na celu poprawę efektywności energetycznej budynków oraz redukcję emisji gazów cieplarnianych. Nowelizacja dyrektywy w 2024 roku wprowadza bardziej rygorystyczne standardy, które bezpośrednio wpływają na właścicieli i zarządców budynków komercyjnych.

Na podstawie naszego doświadczenia, zaprezentujemy przykłady niezbędnych działań, jakie podejmujemy dla naszych Klientów.

Część z obowiązków powinieneś spełnić już z końcem 2024 roku!

Firma PKE Polska specjalizuje się w modernizacjach i dostosowaniu budynków do najnowszych regulacji, przeprowadza audyty i określa niezbędne działania.

Wymagania Dyrektywy Budynkowej EPBD dla Budynków Komercyjnych

1. Minimalne klasy energetyczne:

• Do 2027 roku: Budynki niemieszkalne i użyteczności publicznej muszą osiągnąć co najmniej klasę energetyczną E.​
• Do 2030 roku: Wymagana jest poprawa do klasy D dla tych samych kategorii budynków.

2. Nowe budynki zeroemisyjne:

• Od 2028 roku: Wszystkie nowe budynki publiczne i niemieszkalne muszą być zeroemisyjne.
• Od 2030 roku: Nowe budynki mieszkalne oraz zadaszone parkingi również muszą spełniać standardy zeroemisyjności.​

3. Obowiązkowe instalacje fotowoltaiczne:

• W ciągu 2 lat od wejścia w życie zrewidowanej dyrektywy: Nowe budynki publiczne i niemieszkalne muszą być wyposażone w instalacje fotowoltaiczne, jeśli jest to technicznie możliwe.
• Do 31 grudnia 2026 roku: Obowiązek dotyczy wszystkich istniejących budynków publicznych i niemieszkalnych.​
• Do 31 grudnia 2028 roku: Nowe budynki mieszkalne i zadaszone parkingi muszą być wyposażone w instalacje fotowoltaiczne.​
• Do 31 grudnia 2032 roku: Obowiązek dotyczy wszystkich budynków poddawanych istotnym renowacjom.​

4. Modernizacja istniejących budynków:

• Do 2050 roku: Wszystkie istniejące budynki mają zostać przekształcone w bezemisyjne, z wyjątkiem m.in. budynków zabytkowych.​

Klasyfikacja energetyczna nieruchomości niemieszkalnych: ocena efektywności energetycznej i zużycia energii pierwotnej

Wskaźnik EP jako kluczowy parametr klasyfikacji energetycznej budynków

Wskaźnik EP stanowi fundamentalne kryterium oceny efektywności energetycznej budynków niemieszkalnych, takich jak obiekty komercyjne, biurowe czy przemysłowe. Określa on roczne zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną, wyrażone w kilowatogodzinach na metr kwadratowy powierzchni użytkowej o regulowanej temperaturze [kWh/(m²·rok)]. Wskaźnik ten uwzględnia energię potrzebną do:​

• ogrzewania,​
• chłodzenia,​
• wentylacji,​
• przygotowania ciepłej wody użytkowej,​
• oświetlenia wbudowanego (w przypadku budynków użyteczności publicznej, zamieszkania zbiorowego, produkcyjnych, gospodarczych i magazynowych).

Znaczenie wskaźnika EP w kontekście budynków niemieszkalnych

Wskaźnik EP odgrywa kluczową rolę w ocenie efektywności energetycznej budynków niemieszkalnych, wpływając na:​

• Koszty eksploatacji: Niższy wskaźnik EP oznacza mniejsze zużycie energii, co przekłada się na obniżenie kosztów operacyjnych związanych z utrzymaniem budynku.​
• Wpływ na środowisko: Redukcja zużycia nieodnawialnej energii pierwotnej prowadzi do zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych, co jest korzystne dla środowiska naturalnego.​
• Wartość rynkową nieruchomości: Budynki o lepszej efektywności energetycznej są bardziej atrakcyjne dla najemców i inwestorów, co może podnosić ich wartość na rynku nieruchomości.

Metodologia obliczania wskaźnika EP dla budynków niemieszkalnych

Obliczanie wskaźnika EP dla budynków niemieszkalnych opiera się na analizie zapotrzebowania na energię końcową (EK) oraz zastosowanych nośników energii. Proces ten obejmuje:​

• Określenie zapotrzebowania na energię końcową (EK): Analiza ilości energii potrzebnej do zaspokojenia potrzeb energetycznych budynku, uwzględniająca sprawność systemów technicznych.​
• Zastosowanie współczynników nakładu nieodnawialnej energii pierwotnej (w_i): Każdy nośnik energii ma przypisany współczynnik w_i, odzwierciedlający jego wpływ na środowisko.​

Szczegółowe wytyczne dotyczące metodologii obliczania wskaźnika EP są zawarte w Rozporządzeniu Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 28 marca 2023 r

Klasy energetyczne budynków niemieszkalnych

W Polsce planuje się wprowadzenie systemu klas energetycznych dla budynków niemieszkalnych, analogicznego do tego stosowanego dla budynków mieszkalnych. Klasy będą oznaczane literami od A+ (najwyższa efektywność energetyczna) do G (najniższa efektywność energetyczna). Granice współczynnika EP dla poszczególnych klas energetycznych są obecnie w trakcie opracowywania i mogą różnić się w zależności od rodzaju budynku oraz jego przeznaczenia.

Wprowadzenie jednolitego systemu klasyfikacji energetycznej dla budynków niemieszkalnych przyczynia się do zwiększenia przejrzystości rynku nieruchomości oraz promuje praktyki proekologiczne w sektorze budowlanym.

Dyrektywa budynkowa i wpływ na właścicieli i zarządców budynków komercyjnych:

Właściciele i zarządcy budynków komercyjnych muszą dostosować swoje nieruchomości do nowych wymagań, co wiąże się z koniecznością przeprowadzenia modernizacji:

Dyrektywa Budynkowa 2024/1275; Artykuł 13 – Systemy techniczne budynku – automatyka i sterowanie budynkiem

Państwa członkowskie ustanawiają wymagania w celu zapewnienia, jeżeli jest to wykonalne pod względem technicznym i ekonomicznym, aby budynki niemieszkalne zostały wyposażone w systemy automatyki i sterowania budynków, w następujący sposób:

a) do dnia 31 grudnia 2024 r. – budynki niemieszkalne o znamionowej mocy użytecznej dla systemów ogrzewania, systemów klimatyzacji, połączonych systemów ogrzewania i wentylacji pomieszczeń lub połączonych systemów klimatyzacji i wentylacji powyżej 290 kW;

b) do dnia 31 grudnia 2029 r. – budynki niemieszkalne o znamionowej mocy użytecznej dla systemów ogrzewania, systemy klimatyzacji, połączonych systemów ogrzewania i wentylacji pomieszczeń lub połączonych systemów klimatyzacji i wentylacji powyżej 70 kW.

Powyższy zapis stawia wymaganie wykonania analizy wykonalności pod względem technicznym i ekonomicznym zastosowania systemów automatyki i sterowania budynkiem.

Dla naszych klientów przygotowujemy analizy techniczne i ekonomiczne opłacalności zastosowania systemów. Po pozytywnej weryfikacji, przygotowujemy koncepcję i wdrożenie wybranej modernizacji.

Prawidłowe wdrożenie systemów automatyki budynkowej przynosi znaczne korzyści dla właściciela i zarządcy budynków komercyjnych:

Oszczędność energii

Systemy automatyki budynkowej pozwalają na optymalizację zużycia energii poprzez inteligentne zarządzanie oświetleniem, ogrzewaniem, wentylacją i klimatyzacją. Automatyczne dostosowywanie parametrów pracy tych systemów do aktualnych potrzeb użytkowników oraz warunków zewnętrznych prowadzi do znacznych oszczędności energetycznych.

Możliwość zdalnego zarządzania

Nowoczesne systemy automatyki pozwalają na zdalne monitorowanie i sterowanie pracą urządzeń w budynku. Dzięki temu użytkownicy mogą na bieżąco kontrolować zużycie energii, diagnozować ewentualne awarie oraz dostosowywać ustawienia systemów do aktualnych potrzeb, niezależnie od miejsca, w którym się znajdują.

Zdalny odczyt mediów i rozliczenie najemców

Automatyzacja procesu monitorowania zużycia energii, wody czy gazu umożliwia precyzyjne rozliczanie poszczególnych najemców na podstawie rzeczywistego zużycia. Zwiększa to transparentność rozliczeń. Automatyczne i cykliczne raportowanie ogranicza nakłady pracy i przyczynia się do zwiększenia efektywności zarządzania nieruchomością.

Wzrost wartości nieruchomości

Zastosowanie nowoczesnych systemów automatyki może podnieść wartość rynkową nieruchomości. Inteligentne rozwiązania są coraz bardziej cenione przez potencjalnych nabywców i najemców, którzy zwracają uwagę na komfort, bezpieczeństwo oraz efektywność energetyczną budynku.

Dyrektywa Budynkowa 2024/1275; Artykuł 13 – Systemy techniczne budynku – sterowanie oświetleniem

Państwa członkowskie ustanawiają wymagania w celu zapewnienia, jeżeli jest to wykonalne pod względem technicznym i ekonomicznym, aby budynki niemieszkalne o znamionowej mocy użytecznej dla systemów ogrzewania, systemów klimatyzacji, połączonych systemów ogrzewania i wentylacji pomieszczeń lub połączonych systemów klimatyzacji i wentylacji:

a)powyżej 290 kW – zostały wyposażone do dnia 31 grudnia 2027 r. w automatyczne sterowanie oświetleniem;

b)powyżej 70 kW – zostały wyposażone do dnia 31 grudnia 2029 r. w automatyczne sterowanie oświetleniem.

Automatyczne sterowanie oświetleniem musi być odpowiednio rozmieszczone i umożliwiać wykrywanie obecności.

Prawidłowe wdrożenie automatycznego sterowania oświetleniem przynosi znaczne korzyści dla właściciela i zarządcy budynków komercyjnych:

Oszczędność energii i redukcja kosztów operacyjnych

Automatyczne systemy sterowania załączają oświetlenie, tylko wtedy gdy jest to wymagane. Wyłączają je w przypadku braku osób w pomieszczeniach lub obszarach. Mogą także dostosować intensywność światła do aktualnego poziomu naturalnego oświetlenia.

Sterowanie pozwala to na znaczną redukcję zużycia energii elektrycznej, co przekłada się na obniżenie kosztów eksploatacji budynku.

Wydłużenie żywotności systemów oświetleniowych

Automatyczne sterowanie oświetleniem optymalizuje czas pracy źródeł światła. Przyczynia się do wydłużenia ich trwałości i zmniejszenia częstotliwości wymiany, redukując tym samym koszty konserwacji.

Eliminacja ingerencji użytkownika

Automatyczne systemy oświetlenia w budynkach oferują prostotę obsługi oraz autonomiczne działanie. Eliminują konieczność manualnej ingerencji użytkownika. Dzięki integracji z czujnikami ruchu i światła, takie systemy samodzielnie dostosowują intensywność oraz czas włączania i wyłączania oświetlenia.

Niespełnienie tych wymagań może skutkować sankcjami finansowymi oraz obniżeniem wartości nieruchomości na rynku.​

Ponadto, dyrektywa wprowadza obowiązek posiadania świadectw charakterystyki energetycznej (EPC) dla budynków, co zwiększa transparentność rynku nieruchomości i może wpływać na decyzje najemców oraz inwestorów. ​

Zaleca się, aby właściciele i zarządcy budynków komercyjnych rozpoczęli planowanie działań dostosowawczych już teraz, aby sprostać nadchodzącym wymaganiom i uniknąć potencjalnych konsekwencji prawnych oraz finansowych.

Potrzebujesz wsparcia w analizie dostosowania obiektu do aktualnych przepisów Dyrektywy Budynkowej i Dyrektywy Efektywności Energetycznej?

Jesteś zainteresowany modernizacją instalacji technicznych budynku?

Potrzebujesz rzetelnej oceny i opinii na temat możliwości technicznych przedsięwzięć poprawiających efektywność energetyczną budynku?

Chcesz oszczędzić koszty związane ze zużyciem energii i mediów oraz optymalizacji ich wykorzystania?